Met Al Capone in Chicago

Mooie architectuur? Jazeker. Bruisende metropool? Absoluut. Maar al ontkennen de plaatselijke autoriteiten het liever: Chicago staat vooral bekend om zijn gangsterverleden. In de voetsporen van Al Capone leer je de stad pas echt kennen.

Een sirene weergalmt tussen de wolkenkrabbers. ‘Meatwagon,’ concludeert South Side. De gangster loert naar een voorbij razende ambulance, draait zijn revolver nonchalant om zijn vinger en zet zijn gleufhoed recht. „Er zal wel weer een dode gevallen zijn.” Zijn collega Big Juli drukt het gaspedaal in. De zwarte jaren dertig bus van Untouchable Tours maakt een scherpe bocht.

Net als South Side is Big Juli een vijftiger gekleed in traditioneel gang- stertenue: bretels, kleurige stropdas, gleufhoed en een dasspeld in de vorm van een machinegeweer. Beiden verstaan de kunst om de meest brute verhalen met zoveel enthousiasme te vertellen dat je er vrolijk van wordt.

Het is stralend weer. De straten downtown zijn afgeladen. Het lijkt of alle negen miljoen inwoners tegelijk hun zaterdagmiddag wegshoppen in de ontelbare winkels die de stad rijk is. Uit bars tettert live jazz of bluesmuziek. De bus rijdt langs de zwarte Sears Tower, met iets meer dan 442 meter het hoogste gebouw van Amerika. Tussen de wolkenkrabbers door ligt Lake Michigan te glinsteren, een meer waar Nederland vier keer in past.

Big Juli stopt de bus even bij de Holy Name Cathedral. Dit is de plek waar de bloedige gangstergeschiedenis van Chicago begon.

„Wat wilden vrouwen toen ze in de jaren 20 voor het eerst mochten stemmen?”, vraagt South Side. „Juist! Dat hun mannen uit de saloons wegbleven. Dus werd de drooglegging ingevoerd”.

Natuurlijk hield deze wet de drankzucht niet tegen. Alcohol werd een illegale, lucratieve handel. We leren dat de eerste bootlegger, zoals clandestiene drankhandelaren werden genoemd, de Ier Dion O’Banion was. Vanuit zijn bloemenzaak tegenover de kathedraal verkocht hij meer dan flora alleen. Eerste jaaromzet: 1 miljoen dollar. Dat wekte de interesse van Al Capone, die er niet voor schuwde geweld in te zetten om de drankmarkt over te nemen.

Voor de bloemenzaak van O’Banion liet hij een concurrent doorzeven met honderden kogels, waarbij de kerk ook flink geraakt werd. Eén kogelgat lieten ze in de muur van het heilige huis zitten als herinnering aan de lugubere geschiedenis die hier begon.

„En zo startte een bendeoorlog die dertien jaar duurde”, gaat South Side verder, „waarbij honderden mannen de dood vonden.”

Een bizarre traditie wil dat bruidsparen die uit de kathedraal komen gelukzalig lachend met hun vingers in het kogelgat op de foto gaan.

Scarface

Scarface, werd Al Capone genoemd. De littekens in zijn gezicht liep hij op in een danszaal, omdat hij de zus van  een maffiabaas had beledigd. Niet leuk voor hem, want hij was ijdel.

Al Capone  

Al Capone

 

Net als veel inwoners van Chicago was Capone dol op kleding kopen. Dat deed hij graag op de Magnificent Mile, nog steeds een sjieke winkelstraat die dwars door het hart van Chicago loopt. Aan deze brede avenue lag ook The Lexington: een monsterlijk groot hotel waarvandaan Capone jarenlang zijn zaakjes regelde.

Onder de naam George Phillip leefde hij er in een luxesuite op de vijfde etage. Zijn gewapende mannen bewaakten het pand dag en nacht. Er zat zelfs een bodyguard permanent in zijn kledingkast verstopt. De zaken gingen goed. In zijn meest succesvolle jaar maakte Capone 182 miljoen dollar winst.

We rijden door naar Zuid Chicago, waar vroeger vooral Italianen woonden. Hier geen wolkenkrabbers maar volksbuurten met lage, Europees aandoende rijtjeshuizen uit het begin van de vorige eeuw. Er woonden destijds veel immigranten uit Sicilië waarvan er veel bij de bende van Capone terechtkwamen. Dat waren geen lieverdjes.

Big Juli laat graag zien hoe je een ‘Siciliaanse stropdas’ maakt. Het komt erop neer dat je iemands keel opensnijdt en zijn tong door het gat naar buiten rukt. De buspassagiers kijken elkaar geschokt aan, waarop Big Juli er aan toevoegt: „Capone zei het al: ‘Je bereikt meer met een lach en een pistool dan met een lach alleen”.

Ondanks de geschiedenis oogt dit deel van de stad als een gemoedelijk dorp, met op de achtergrond de indrukwekkende skyline van het centrum. We komen langs een gezellige markt. Mensen slenteren langs kraampjes vol groente en fruit, afkomstig van boerderijen buiten de stad. Big Juli: „In de tijd van Capone werden hier alleen gestolen goederen verkocht.”

De uit rode bakstenen opgetrokken Schoenhofen brouwerij is er ook nog. Hier liet Capone tijdens de droogleg- ging alcoholvrij bier produceren. Eenmaal aangekomen bij de speak-easy’s, de tenten waar je kon drinken, werd het vat met een injectienaald van alcohol voorzien. ‘Needled beer’ werd later aangelengd met ether, door zijn kleur ook wel ‘green beer’ genoemd. Na twee glazen was je van de wereld en had je nog dagen hoofdpijn.

Zelf dronk Capone graag in cocktailbar The Green Mill. Nog steeds kun je in het authentieke jaren dertig interieur tot in de vroege ochtend naar jazzmuziek luisteren. Vanaf zijn vaste zithoek kon Capone beide ingangen in de gaten houden, want ontspannen stappen is er voor een gangster niet bij.

De laatste stop is de garage van Capone waar de beruchte Valentine’s Day Massacre plaatsvond. In de strijd tussen een Ierse bende en Capone’s gang werden zeven mannen bloederig afgeslacht. Niet veel later werd Capone opgepakt en voorgoed achter tralies gezet, waar hij jaren later en totaal dement zijn einde vond.

Het is dat de reisleiders het verhaal zo meeslepend vertellen want meer dan een doodgewone straat met huizen is hier niet te zien. De garage is, net als de meeste gangsterlocaties, afgebroken. Reden: Chicago wil van zijn gangster imago af.

Gelukkig hebben ze het prachtige Drake Hotel wel laten staan. In het honderd jaar oude hotel doen ze niet moeilijk over hun geschiedenis. Op bed ligt een kaartje met de tekst: ‘Terwijl wij toegeven dat wij whisky serveerden op de dag dat de drooglegging werd opgeheven, vraagt niemand zich af waarom we er zoveel van in huis hadden.’

Zelf Capone achterna

Boek je eigen gangstertour: www.gangstertour.com

Slapen als een gangster (of als een Britse Royal): www.thedrakehotel.com

David Bronkhorst  is freelance reisjournalist, fotograaf, blogger en schrijver. Hij doorkruiste de Negev woestijn op een ezel en schreef een roman over zijn beroemde circusfamilie  (Het geheim van Carré bij AtlasContact). Hij publiceerde in onder meer Het Parool, Metro en Leven in Frankrijk.

Google+