Literaire bestemmingen Ilja Gort

Schrijver, wijnboer en kasteelheer Ilja Gort over zijn favoriete literaire plekken.

Ilja Gort

Ilja Gort

Wat is je favoriete literaire reisbestemming?

'Ik zou met Sylvia Witteman naar een restaurantje, of eigenlijk cafeetje want het is zo klein dat het geen naam mag hebben, in het plaatsje Castro Urdiales in Spanje willen gaan. Het ligt in een slaperig haventje waar tegen de avond de vissersbootjes binnenkomen.

Een man gaat met een druipend krat in zijn armen van boord, over de stenen trap, steekt de weg over, het restaurantje in, iedereen groetend, gaat richting keuken, waar de chef de inhoud zo op de barbie slingert. Dan eet je die verse visjes met glaasjes wijn erbij. Gelukkiger kun je niet zijn.' 

Waarom Sylvia Witteman?

'Omdat zij in de veronderstelling verkeert dat je alleen lekker kunt eten als je er uren voor in de keuken hebt gestaan en dat is niet waar. Lekkerder eten dan die verse visjes met wijn kan eigenlijk niet en dat wil ik haar dan tonen. Voorts luister ik naar haar hilarische verhalen en ervaar hoe het voelt om naast een literair en vocabulair genie te zitten.' 

Welke plek op de wereld heeft jou en je werk het meest beïnvloed?

'Frankrijk, mijn kasteel. Deze plek heeft mijn leven bepaald, een atoombom in mijn reet geduwd. Château la Tulipe de la Garde stamt uit de dertiende eeuw, vele verhalen hebben zich er afgespeeld. Legers marcheerden hier, koetsen rolden over de kasseien, er zijn vrouwen verkracht en mannen vermoord. Tijdens de Franse revolutie werd de kasteelheer onthoofd en zijn er soldaten opgeknoopt aan de oude eik.

De laatste twee eigenaren hebben zich verhangen. Een van hen was wijnboer én rechter, een enigszins vreemde combinatie. Op zolder vond ik een honderd jaar oude, vage briefwisseling waarin staat dat deze man een dubieuze jongeling uit Bordeaux uit de wind zou hebben gehouden. Enfin, er zit een luchtje aan waardoor je gaat vermoeden dat die rechter zijn einde wellicht verdiend zal hebben.' 

Welke schrijver of boek wil jij nog eens waar nareizen?

'Ik reis geen schrijvers achterna want ik haat reizen, vooral als het ver weg is. Amerika vind ik verschrikkelijk, Rusland lijkt me de hel. Vorig jaar kwam ik door bepaalde omstandigheden per ongeluk in Indonesië terecht, vreselijk. Als ik moet reizen, geef mij dan maar gewoon Europa. Frankrijk, Italië, Spanje en als ik gek doe Portugal. Daar raak je nooit uitgekeken, zelfs niet met honderd levens erbij.'

Maar heb je dan geen boek van je favoriete schrijver dat zich ergens afspeelt waar je zelf wel eens naar toe zou willen?

'Ik wil best naar het jaar 4000 om een reis te maken naar verre planeten want ik lees graag fantasyschrijver Jack Vance. Het is sci-fi, maar geschreven alsof zijn verhalen zijn gebaseerd op de wonderlijke gebruiken die door UNESCO Werelderfgoed worden beschermd. Tapijtweven in Knoopjes-tjiki-stan, een bepaalde manier van parelduiken, circulair breathing, wat ze in Mongolië doen voor hun zang. Vance neemt dat soort gebruiken als basis voor zijn fantasy-verhalen wat deze bijna levensecht maken.'

Maar is er dan niet één bestaande literaire plek waar je heen wilt?

'Af en toe pak ik de dichter Ovidius om door te bladeren, dan denk ik wel, wat moet het heerlijk zijn geweest in Rome, tweeduizend jaar geleden. In zo'n witte toga met paarse rand over het forum slenteren, hier en daar een praatje maken, hee Gajus Julius! Dat werk.'

Château la Tulipe de la Garde

Château la Tulipe de la Garde

Misschien ben je meer een tijdreiziger?

'Misschien wel. Het kasteel is ook ingericht alsof de eigenaar van driehonderd jaar geleden even een boodschap is gaan doen, met harnassen en hellebaarden, met oud servies en pastiskannetjes, allemaal meuk die ik in Frankrijk op marktjes tegenkom. Ik schep eigenlijk een droomwereld om een leven te leiden dat niet van deze tijd is.'

Is het niet koud, zo'n kasteel?

'Valt mee. In de winter zitten we voornamelijk in de gigantische woonkeuken waar zo'n menshoge haard zit. Daar gooi je stukken boom in en dan is het prima te doen.' 

Hoe vaak ben je in Nederland?

'In totaal zo'n drie maanden per jaar, om te werken. Eigenlijk doe ik in Frankrijk hetzelfde werk, maar in Nederland voelt het als werken en in Frankrijk niet. Ik kan het iedereen van harte aanbevelen, zo'n kasteel in Frankrijk.' 

Zijn literaire toeristen welkom op jouw kasteel?

'Leuke mensen altijd en schrijvers sowieso. Maar als ik iedereen toelaat heb ik nooit rust. Ik kwam een keer thuis van boodschappen doen toen er een bus vol bejaarden voor mijn kasteel stond. Waren we opgenomen in een of andere toeristische route. Dat was schrikken. Misschien dat ik daarom thrillers ben gaan schrijven, om de mensen een beetje af te schrikken met bloed en geweld, de donkere kanten van mijn ziel.'

Haal jij je inspiratie letterlijk uit de wijn?

'Dat zou gevaarlijk zijn. Ik knap er van op, een glaasje wijn, maar het geeft slechts voor korte tijd energie. Ik drink iedere dag, maar nooit meer dan drie glazen. Het eerste glas smaakt verrukkelijk, bij glas twee is het al een fractie minder lekker. Bij het derde glas drink je automatisch, minder geconcentreerd, je praat losser. Als je hand zich dan uitstrekt naar het vierde glas, dan moet je gaan uitkijken. Daarna ga je dingen zeggen waar je later spijt van krijgt of ga je zinnen schrijven die 's avonds briljant lijken maar de volgende ochtend het schaamrood naar je wangen jagen. Dus ik schrijf nooit met meer dan één glas wijn erbij.'

 

@Chantalvanwees

Chantal van Wees is freelance lifestyle- en reisjournalist en blogger. Zij interviewde honderden bekende en minder bekende mensen en trok per riksja door Europa. Haar interviews, achtergrondartikelen en reisreportages publiceert ze onder meer in Red, Sp!ts en Het Parool.


Google+